Personeelslog

Overhead: het vet of de spieren van de organisatie?

Het vakmanschap is weer helemaal terug op de agenda. Méér ruimte voor de professional betekent vaak ook het aanpakken van regeltjes en bureaucratie binnen een organisatie; snijden in de overhead dus. Volgens econoom Mark Huijben is deze benadering te simpel. Wie de overhead binnen zijn organisatie echt wil aanpakken, moet het zichtbaar maken. Onder overhead vallen alle functies die gericht zijn op "de sturing en ondersteuning van de medewerkers op de werkvloer", is de korte definitie van Mark Huijben. Het gaat daarbij om directie en management, personeel en organisatie, automatisering en zaken als communicatie en juridische zaken. Vet van de organisatie Huijben heeft sinds 2001 de overhead onderzocht van ruim 1300 organisaties. In zijn proefschrift 'Overhead Gewaardeerd' schetst hij een genuanceerd beeld. Overhead wordt vaak gezien als het 'vet' van de organisatie, maar volgens Huijben is 'spieren' een betere metafoor vanwege het belang van deze functies. Hogere overhead, geen hogere productie Een hogere overhead leidt volgens de econoom niet tot een hogere productie. Maar tegelijkertijd signaleert hij dat een te lage overhead nadelige gevolgen heeft voor het primaire proces. Als voorbeeld noemt hij sectoren als onderwijs en zorg die al bijzonder weinig overhead hebben. Verder bezuinigingen hierop gaan volgens hem ten koste van de dienstverlening aan leerlingen/studenten en patiënten. Bedrijfsvoering verbeteren In zijn proefschrift heeft Huijben veel aandacht besteed aan overheid en semi-overheidsorganisaties. Veel van deze organisaties kunnen hun bedrijfsvoering verbeteren door de overheadfuncties beter in te richten. Bijvoorbeeld door centraal de omvang van de overhead vast te stellen, gecombineerd met heldere werkafspraken over de omvang en kwaliteit van de diensten die deze stafafdelingen leveren aan de overige organisatie-onderdelen. Overhead zichtbaar maken Voor wie overtollige overhead wil tegengaan, heeft Huijben een interessante strategie: maak de overhead zichtbaar. "Waar overhead verspreid zit over de organisatie, is het heel moeilijk te achterhalen wie waar mee bezig is. Concentratie van overheadfuncties in één centraal kantoor heeft als voordeel dat de overhead goed zichtbaar is. Dat creëert tegendruk en houdt de overhead laag."

Overhead: het vet of de spieren van de organisatie?Het vakmanschap is weer helemaal terug op de agenda. Méér ruimte voor de professional betekent vaak ook het aanpakken van regeltjes en bureaucratie binnen een organisatie; snijden in de overhead dus.
Volgens econoom Mark Huijben is deze benadering te simpel. Wie de overhead binnen zijn organisatie echt wil aanpakken, moet het zichtbaar maken.

Onder overhead vallen alle functies die gericht zijn op "de sturing en ondersteuning van de medewerkers op de werkvloer", is de korte definitie van Mark Huijben. Het gaat daarbij om directie en management, personeel en organisatie, automatisering en zaken als communicatie en juridische zaken.

Vet van de organisatie
Huijben heeft sinds 2001 de overhead onderzocht van ruim 1300 organisaties. In zijn proefschrift 'Overhead Gewaardeerd' schetst hij een genuanceerd beeld.
Overhead wordt vaak gezien als het 'vet' van de organisatie, maar volgens Huijben is 'spieren' een betere metafoor vanwege het belang van deze functies.

Hogere overhead, geen hogere productie
Een hogere overhead leidt volgens de econoom niet tot een hogere productie. Maar tegelijkertijd signaleert hij dat een te lage overhead nadelige gevolgen heeft voor het primaire proces.
Als voorbeeld noemt hij sectoren als onderwijs en zorg die al bijzonder weinig overhead hebben. Verder bezuinigingen hierop gaan volgens hem ten koste van de dienstverlening aan leerlingen/studenten en patiënten.

Bedrijfsvoering verbeteren
In zijn proefschrift heeft Huijben veel aandacht besteed aan overheid en semi-overheidsorganisaties.
Veel van deze organisaties kunnen hun bedrijfsvoering verbeteren door de overheadfuncties beter in te richten. Bijvoorbeeld door centraal de omvang van de overhead vast te stellen, gecombineerd met heldere werkafspraken over de omvang en kwaliteit van de diensten die deze stafafdelingen leveren aan de overige organisatie-onderdelen.

Overhead zichtbaar maken
Voor wie overtollige overhead wil tegengaan, heeft Huijben een interessante strategie: maak de overhead zichtbaar.
"Waar overhead verspreid zit over de organisatie, is het heel moeilijk te achterhalen wie waar mee bezig is. Concentratie van overheadfuncties in één centraal kantoor heeft als voordeel dat de overhead goed zichtbaar is. Dat creëert tegendruk en houdt de overhead laag."